Przejdź do treści

Do czego służą narzędzia w scyzoryku? Haczyk, szydło, pęseta i inne

· Sprawdzono: 18 listopada 2026

Opracował Damian Maciejewski, właściciel sklepu.

Narzędzia w scyzoryku są do drobnych prac, do których samo ostrze się nie nadaje: szydło przebija i poszerza otwory, haczyk zawiesza i przytrzymuje rzeczy, a końcówki otwieraczy do puszek i do butelek są zarazem płaskimi śrubokrętami, czyli takimi do śrub z prostym nacięciem („rowkiem”): 3 mm przy otwieraczu do puszek i 6 mm przy otwieraczu do butelek (to szerokość końcówki). Niżej zebraliśmy narzędzia spotykane w scyzorykach Victorinox: przy każdym piszemy, do czego służy, i podajemy przykładowy model z oferty, który je ma.

Tam, gdzie Victorinox opisuje przeznaczenie narzędzia, przytaczamy producenta. Tam, gdzie podaje tylko nazwę (tak jest z haczykiem), piszemy, jak takiego narzędzia zwykle się używa, i zaznaczamy to. Budowę scyzoryka, rodzaje i rozmiary opisuje osobny tekst co to jest scyzoryk.

Jakie narzędzia ma scyzoryk i do czego służą?

Spartan, Climber, Huntsman i pozostałe nazwy w tabeli to modele scyzoryków Victorinox, a liczby po nazwie (np. 1.3713) to numery katalogowe, czyli oznaczenia modelu u producenta. Victorinox podaje w kartach modeli angielskie nazwy narzędzi. Zostawiamy je w nawiasach, żeby łatwo było porównać tabelę z opisem producenta. Długość i liczba funkcji przykładowych modeli według kart Victorinox.

NarzędzieDo czego służyPrzykładowy model z oferty
Duże i małe ostrze (blade, large / small)cięcie: paczki, sznurek, jedzenie, struganieVictorinox Spartan 1.3603 (91 mm, 12 funkcji)
Haczyk wielofunkcyjny (multipurpose hook)zawieszanie i przytrzymywanie rzeczy; zwykle też noszenie paczek na sznurkuVictorinox Climber 1.3703.3 (91 mm, 14 funkcji)
Szydło z oczkiem (reamer, punch and sewing awl)przebijanie i poszerzanie otworów, np. nowa dziurka w pasku; oczko do nici przy szyciuSpartan
Otwieracz do puszek ze śrubokrętem 3 mmkonserwy; końcówka do małych śrub z rowkiemSpartan
Otwieracz do butelek ze śrubokrętem 6 mm i ściągaczem izolacjikapsle, większe śruby z rowkiem, zdejmowanie izolacji z przewoduSpartan
Korkociąg (corkscrew), w części modeli z mini-śrubokrętemkorki od wina; mini-śrubokręt do najmniejszych śrubekVictorinox SwissChamp 1.6795 (91 mm, 33 funkcje)
Pęseta (tweezers)drzazgi, małe i delikatne przedmiotySpartan
Wykałaczka (toothpick)zęby, rozplątywanie supłów na sznurkuSpartan
Nożyczki (scissors)papier, nitka, taśma, plaster, paznokcieClimber
Piła do drewna (wood saw)gałęzie, patyki, linki na biwakuVictorinox Huntsman 1.3713 (91 mm, 15 funkcji)
Ostrze faliste, z ząbkami (wavy edge)sznur, taśma i inne włókniste materiałyVictorinox Swiss Soldier's Knife 08 (111 mm, 10 funkcji)
Pilnik do paznokci, pilnik i piła do metalu, czyścik do paznokcipaznokcie, zadziory na metalu, nacinanie cienkiego metaluVictorinox Handyman 1.3773 (91 mm, 24 funkcje)
Sam pilnik do paznokci (nail file)paznokcie; końcówką wyjmiesz zszywkę z kartekVictorinox Rambler 0.6363 (58 mm, 10 funkcji)
Dłuto 4 mm (chisel)wąskie rowki w drewnie, zeskrobywanie farby albo klejuHandyman
Kombinerki z obcinakiem do drutu i zaciskarką (combination pliers, wire cutters, wire crimper)chwytanie i wyginanie, cięcie drutu, zaciskanie końcówek przewodówVictorinox Deluxe Tinker 1.4723 (91 mm, 17 funkcji)
Śrubokręt krzyżakowy (Phillips screwdriver)śruby z gniazdem krzyżowymRambler (magnetyczny)
Skrobak do łusek, odhaczacz i linijka (fish scaler, hook disgorger, ruler)łuskanie ryb, wyjmowanie haczyka wędkarskiego, mierzenieVictorinox Fisherman 1.4733.72 (91 mm, 18 funkcji)
Lupa (magnifying glass)drobny druk, drzazga, oglądanie małych częściVictorinox Explorer 1.6703 (91 mm, 16 funkcji)
Długopis ciśnieniowy (pressurized ballpoint pen)krótkie notatkiSwissChamp
Kółko na klucze (key ring)przypięcie do kluczy, smyczy albo karabińczykaRambler

Jak rozpoznać te narzędzia na własnym scyzoryku? Haczyk to zakrzywiony hak. Szydło ma ostry szpic z krawędzią tnącą z boku, a w modelach 91 mm także małe oczko. Otwieracz do puszek kończy się małym haczykiem z ostrą końcówką, a otwieracz do butelek jest płaski, z wycięciem na kapsel i prostą końcówką śrubokręta.

Do czego służy haczyk w scyzoryku Victorinox?

Haczyk służy do zawieszania i przytrzymywania rzeczy. Victorinox nazywa go „multipurpose hook”, czyli haczykiem wielofunkcyjnym, i w kartach modeli nie podaje jednego przeznaczenia. Konkretne zastosowania pokazuje na swojej stronie z trikami na scyzoryk: latarkę przypiętą do kółka na klucze zawiesisz razem ze scyzorykiem na haczyku zaczepionym o otwartą maskę samochodu, a na otwartym haczyku oprzesz telefon jak na podstawce. Na pytanie, jak zdjąć gorący ruszt z grilla, producent odpowiada tam: haczykiem.

Najczęściej haczyka używa się jednak do noszenia paczek i siatek przewiązanych sznurkiem: sznurek opiera się na metalu, a nie wrzyna w palce. To typowe zastosowanie, a nie opis producenta; typowo przydaje się też do podciągania linki albo zaciągania sznurówek. Victorinox nie podaje w kartach modeli, jaki ciężar haczyk wytrzyma, więc wieszałbym na nim rzeczy lekkie i średnie, a nie pełne torby zakupów.

Haczyk mają m.in. Climber (82 g), Huntsman, Explorer i Handyman. Nie ma go w podstawowym Spartanie ani w podstawowym Tinkerze 1.4603. Wszystkie modele tego rozmiaru znajdziesz w kategorii scyzoryki oficerskie 91 mm.

Do czego służy szydło w scyzoryku?

Szydło w scyzoryku przebija i poszerza otwory, najczęściej w skórze, tkaninie albo tekturze. Victorinox nazywa je „reamer, punch and sewing awl”, co oznacza trzy funkcje w jednym narzędziu: rozwiertak (poszerza otwór), przebijak i szydło do szycia. Producent podaje przykład z życia: za ciasny pasek dopasujesz, robiąc szydłem nową dziurkę.

W praktyce wbija się czubek w materiał i obraca scyzorykiem w obie strony, aż otwór będzie dość duży. Oczko w szydle służy do szycia: przewlekasz przez nie mocną nić i przepychasz ją przez gruby materiał, np. pasek plecaka albo brezent. Szycie Victorinox wymienia w samej nazwie narzędzia, ale w materiałach producenta, które przejrzeliśmy, nie ma instrukcji, więc to opis typowego użycia.

Szydło z oczkiem mają scyzoryki 91 mm, np. Spartan, Climber i Huntsman. W modelach 111 mm, takich jak Forester i Swiss Soldier's Knife 08, Victorinox podaje samo „reamer, punch”, bez szycia.

Otwieracze do puszek i butelek: po co im śrubokręty?

Oba otwieracze mają zwykle drugą funkcję. W typowej budowie otwieracz do puszek kończy się płaskim śrubokrętem 3 mm, a otwieracz do butelek płaskim śrubokrętem 6 mm i ma ściągacz izolacji (wycięcie do zdejmowania izolacji z cienkiego przewodu). O Spartanie producent pisze, że to narzędzie do otwierania puszek i zdejmowania izolacji z przewodów na co dzień.

Otwieracza do puszek używa się zwykle tak: wysuń go z rękojeści, wbij haczyk w wieczko tuż pod rantem i poruszaj scyzorykiem krótko w górę i w dół, przesuwając się wzdłuż brzegu, aż wieczko da się odgiąć. Otwieracz do butelek zwykle zaczepia się wycięciem o brzeg kapsla i podważa go jak dźwignią. Jego płaska końcówka 6 mm pasuje do większych śrub z rowkiem, np. w obudowie albo zawiasie.

W scyzorykach 111 mm, np. w Foresterze, Victorinox opisuje otwieracz do butelek jako blokowany (lockable), a jego końcówka to śrubokręt 7 mm. Naszym zdaniem to przydatne przy mocniejszym dokręcaniu, bo narzędzie nie złoży się pod naciskiem.

Korkociąg i mały śrubokręt w korkociągu

Korkociąg służy do wyciągania korków z butelek, a Victorinox w swoim FAQ o scyzorykach podaje, jak go używać: jeśli model ma mini-śrubokręt, najpierw go wyjąć, potem wkręcić korkociąg w korek do końca i wyciągnąć korek pionowo w górę, bez skręcania i przechylania scyzoryka.

Mini-śrubokręt to bardzo mały płaski śrubokręt, który w części modeli jest wsunięty w zwój korkociągu. Przed otwieraniem wina wyjmij go z korkociągu. Producent zaznacza, że nie każdy model go ma. W SwissChampie Victorinox podaje go jako „mini screwdriver 1.5 mm”, czyli śrubokręt 1,5 mm. Nadaje się do najmniejszych śrubek, np. w okularach (typowe użycie). Na stronie z trikami Victorinox pokazuje jeszcze jedno zastosowanie: z korkociągu i mini-śrubokrętu zrobisz cyrkiel do rysowania okręgów.

Korkociąg mają m.in. Spartan, Climber i Huntsman. Tinker i Fieldmaster go nie mają, za to mają śrubokręt krzyżakowy.

Pęseta, wykałaczka i kółko na klucze

Pęseta służy do chwytania małych przedmiotów. Victorinox poleca ją, gdy trzeba przenieść coś bardzo małego i delikatnego; najczęściej wyciąga się nią drzazgi (typowe użycie). Wykałaczka czyści zęby, a według tej samej strony producenta rozplączesz nią supeł na sznurku. Obie wysuwa się z rękojeści, więc po czyszczeniu sprawdź, czy wróciły na miejsce; jak czyścić scyzoryk, opisujemy w tekście o konserwacji scyzoryka.

Nie każdy scyzoryk ma pęsetę i wykałaczkę. Nie ma ich np. Swiss Soldier's Knife 08. Kółko na klucze mają za to wszystkie modele z tabeli; przypinasz nim scyzoryk do kluczy, smyczy albo karabińczyka. Do kluczy najlepiej pasują małe modele, które zebraliśmy w kategorii małe scyzoryki 58 mm do kluczy.

Nożyczki, piła do drewna i ostrze faliste

Nożyczki tną to, czego ostrzem nie przetniesz równo: papier, nitkę, taśmę, plaster, paznokieć. Victorinox pisze o Climberze, że ma precyzyjne nożyczki. Moim zdaniem to najbardziej przydatny dodatek ponad podstawowy zestaw, dlatego przy wyborze między Spartanem a Climberem dopłaciłbym do nożyczek.

Piła do drewna jest do gałęzi, patyków i drewna na ognisko. Victorinox pisze na karcie Huntsmana, że ten model nadaje się do cięcia drewna i lin podczas wspinaczki, wędrówek i biwaku. O modelu Camper pisze, że służy do cięcia drewna i linek namiotowych na kempingu.

Ostrze z falistym szlifem (szlif to ukształtowanie krawędzi tnącej; Victorinox: wavy edge) ma na krawędzi fale, czyli ząbki, które łatwiej wgryzają się w sznur, taśmę i inne włókniste materiały, na których gładkie ostrze się ślizga (typowe użycie). W Swiss Soldier's Knife 08 ząbki zajmują według producenta dwie trzecie długości krawędzi ostrza, które blokuje się po otwarciu i otwiera jedną ręką. Ostrze ząbkowane ostrzy się inaczej niż gładkie: w zaleceniach pielęgnacji multitooli SwissTool Victorinox radzi przeciągać osełkę (kamień do ostrzenia) tylko po płaskiej stronie, tej bez ząbków. Krok po kroku opisujemy to w tekście jak naostrzyć scyzoryk.

Pilniki, dłuto, kombinerki i śrubokręt krzyżakowy

Większe scyzoryki, np. Handyman i SwissChamp, mają według kart Victorinox pilnik do paznokci, czyścik do paznokci, pilnik do metalu i piłę do metalu. O SwissChampie pisze, że przetnie nim metal. Pilnikiem do metalu wyrównasz zadzior na kluczu albo ostry brzeg blaszki, a piłką natniesz cienki drut czy plastikową opaskę (typowe użycie).

Małe modele 58 mm mają sam pilnik do paznokci; Rambler ma go obok śrubokręta 2,5 mm. Victorinox podsuwa dla niego nietypowe zadanie: końcówką pilnika wyjmiesz zszywkę ze spiętych kartek.

Dłuto 4 mm (chisel) mają m.in. Handyman, Ranger i SwissChamp. Służy do wybierania wąskich rowków w drewnie i zeskrobywania farby albo kleju (typowe użycie). Handymana producent przedstawia jako narzędzie dla majsterkowiczów, z kombinerkami i dłutem.

Kombinerki w scyzoryku mają obcinak do drutu i zaciskarkę (wire crimper), czyli wycięcie do zaciskania końcówek na przewodach. Z modeli w tabeli najtańszy z kombinerkami jest Deluxe Tinker (17 funkcji, 123 g); mają je też Handyman i SwissChamp. To małe kombinerki chowane w rękojeści. Jeśli częściej sięgasz po kombinerki niż po ostrze, lepszy będzie multitool; różnice opisujemy w tekście multitool a scyzoryk wielofunkcyjny.

Śrubokręta krzyżakowego (Phillips) nie mają Spartan ani Huntsman. Mają go Tinker, Fieldmaster, Fisherman i Explorer; Victorinox oznacza go jako „Phillips screwdriver 1/2”. W małym Ramblerze krzyżak jest magnetyczny (oznaczenie 0/1), więc przytrzymuje drobną śrubkę na końcówce.

Skrobak do łusek, lupa i długopis

Victorinox pisze, że Fishermana zaprojektowano z myślą o wędkarzach, dlatego ma skrobak do łusek i odhaczacz (hook disgorger). Ma też linijkę w centymetrach i calach. Skrobakiem zdziera się łuski, odhaczacz pomaga wyjąć haczyk wędkarski z pyska ryby, a linijką zmierzysz zdobycz (typowe użycie). Skrobak do łusek ma też SwissChamp, o którym producent pisze, że posłuży też do łuskania ryb.

Lupę ma Explorer. Victorinox opisuje go jako scyzoryk z narzędziami do rozkręcania i składania rzeczy oraz z lupą, przez którą przyjrzysz się wszystkiemu z bliska. Przyda się do drobnego druku, drzazgi w palcu albo oznaczeń na małych częściach (typowe użycie).

Długopis ciśnieniowy (pressurized ballpoint pen) ma SwissChamp, a w mniejszych formatach także Midnite Manager 58 mm i SwissCard Classic. Producent nie opisuje go szerzej; to długopis do krótkich notatek.

Jak dobrać scyzoryk do potrzebnych narzędzi?

Zacznij od narzędzi, po które naprawdę sięgniesz, a nie od liczby funkcji. Każde narzędzie dokłada grubości i wagi: Spartan z 12 funkcjami waży 59 g, Handyman z 24 funkcjami 155 g, a SwissChamp z 33 funkcjami 185 g. Kilka typowych zestawów:

  • Paczki, jedzenie, wino: Spartan, czyli dwa ostrza, otwieracze ze śrubokrętami, korkociąg, szydło, pęseta i wykałaczka.
  • To samo plus nożyczki i haczyk: Climber, a jeśli potrzebujesz też piły do drewna, Huntsman (97 g).
  • Śruby krzyżakowe i drobna elektryka: Tinker, a z kombinerkami Deluxe Tinker.
  • Przy kluczach: Rambler 58 mm z nożyczkami, pilnikiem i magnetycznym krzyżakiem, 30 g.
  • Las i mocniejsze cięcie: modele z blokadą ostrza z kategorii scyzoryki 111 mm z blokadą, np. Swiss Soldier's Knife 08 z piłą i krzyżakiem.

Jeśli wolisz zaznaczyć potrzebne narzędzia i dostać gotowe propozycje, skorzystaj z kreatora „Dobierz scyzoryk”. Porównanie modeli w dziesięciu kategoriach, od scyzoryka do kluczy po model dla dziecka, jest w rankingu scyzoryków.

Najczęstsze pytania

Do czego służy haczyk w scyzoryku Victorinox?

Haczyk, który Victorinox nazywa wielofunkcyjnym, służy do zawieszania i przytrzymywania rzeczy. Producent nie podaje jednego przeznaczenia, ale na swojej stronie z trikami pokazuje, jak zawiesić na nim latarkę pod maską auta albo oprzeć o niego telefon. Najczęściej nosi się na nim paczki i siatki przewiązane sznurkiem, żeby sznurek nie wrzynał się w palce.

Do czego służy szydło w scyzoryku?

Szydło przebija i poszerza otwory, najczęściej w skórze, tkaninie albo tekturze. Victorinox podaje przykład nowej dziurki w za ciasnym pasku. Oczko w szydle służy do przewleczenia nici przy szyciu grubych materiałów.

Jak używać otwieracza do puszek w scyzoryku?

Wysuń otwieracz z rękojeści, wbij jego haczyk w wieczko tuż pod rantem i poruszaj scyzorykiem krótko w górę i w dół, przesuwając się wzdłuż brzegu, aż wieczko da się odgiąć. Końcówka otwieracza to zwykle jednocześnie płaski śrubokręt 3 mm do małych śrub z rowkiem.

Do czego służy mały śrubokręt w korkociągu?

To mini-śrubokręt do najmniejszych śrubek, np. w okularach, wsunięty w zwój korkociągu. W SwissChampie Victorinox podaje go jako śrubokręt 1,5 mm i zaznacza, że nie każdy model go ma. Przed otwieraniem wina trzeba go wyjąć z korkociągu.

Który scyzoryk ma nożyczki, korkociąg i piłę?

Victorinox Huntsman: 91 mm, 15 funkcji, 97 g, a do tego haczyk, szydło, oba otwieracze i dwa ostrza. Jeśli piła nie jest potrzebna, nożyczki i korkociąg ma też lżejszy Climber (14 funkcji, 82 g).

Do czego służy ząbkowane ostrze w scyzoryku?

Faliste albo ząbkowane ostrze łatwiej przecina sznur, taśmę i inne włókniste materiały, na których gładkie ostrze się ślizga. W Victorinox Swiss Soldier's Knife 08 ząbki zajmują według producenta dwie trzecie długości krawędzi. Ostrzy się je inaczej niż gładkie: osełkę przeciąga się tylko po płaskiej stronie, bez ząbków (tak radzi Victorinox w zaleceniach do multitooli SwissTool).

Płatności online PayU, karty i przelewy bankowe